Bana göre en mükemmel ses çıkaran aletlerden birisi de neydir. Kendine özgü buğulu sesi ile ney, birçok insanı büyüler. Bu yazımızda sizlere kısaca ney yapımından ve ney çeşitlerinden bahsedeceğiz.
Kargı denilen bir çeşit budaklı kamıştan yapılır. Akortlarına göre çeşitli boylarda olan ney, dokuz kısa boğumdan meydana gelmiştir. Üzerinde 7 perde mevcuttur. Bu perdeler, açkı ile delinerek elde edilir. Son yüzyıllarda eklenmiş üflemeyi kolaylaştırıcı önemli bir bölümü de başparesidir. Boynuzdan veya fil dişinden yapılır. Bir neyin düzgün akort’lu olabilmesi için 9 adet boğumdan oluşması ve bu boğumların her birinin birbirlerine eşit olması şarttır ki böyle bi kamışın sazlıkta bulunması çok enderdir.Ney fiyatlarının yüksek olmasının sebebi de budur.
Başlıca yedi çeşit ney vardır. Bazı neyzenler ve ney ustalar her ney için diyapazona göre hangi perde açılacak akordun karşılığıdır: Mansur’da dügah, şah ney’de buselik, davut ney’de çargah, bolahenk’te neva, süpürde’de hüseyni, müstahsen’de acem, kız ney’de gerdaniye. Ney yaklaşık 3 oktav ses genişliğine sahiptir.
Son Yorumlar